Cách kê khai hóa đơn điều chỉnh tăng, giảm 2026 mới nhất

Là nội dung doanh nghiệp cần nắm rõ để thực hiện đúng nghĩa vụ kê khai thuế GTGT trong năm 2026. Tùy vào thời điểm lập hóa đơn điều chỉnh, hóa đơn gốc và trường hợp điều chỉnh mà cách kê khai có thể khác nhau. Đối với hóa đơn điều chỉnh cho hóa đơn có sai sót, doanh nghiệp cần xác định hóa đơn điều chỉnh phát sinh cùng kỳ hay khác kỳ với hóa đơn bị điều chỉnh để lựa chọn cách kê khai phù hợp.

Hóa đơn điều chỉnh tăng được kê khai theo giá trị dương, trong khi hóa đơn điều chỉnh giảm được kê khai theo giá trị âm. Trường hợp hóa đơn điều chỉnh không làm thay đổi giá trị tiền hàng hoặc tiền thuế thì thông thường không phát sinh số liệu để kê khai. Ngoài ra, với các trường hợp điều chỉnh do chiết khấu thương mại, hàng bán bị trả lại, giảm giá hoặc quyết toán làm thay đổi giá trị giao dịch, doanh nghiệp cần căn cứ quy định kê khai thuế GTGT hiện hành để xác định kỳ kê khai của bên bán và bên mua. Việc phân biệt chính xác từng trường hợp giúp doanh nghiệp hạn chế sai sót khi kê khai thuế và tránh phải kê khai bổ sung không cần thiết.

Cách kê khai hóa đơn điều chỉnh tăng, giảm 2026 mới nhất

Năm 2026, quy định về kê khai hóa đơn điều chỉnh có sự thay đổi theo từng giai đoạn. Do đó, doanh nghiệp cần xác định đúng thời điểm lập hóa đơn điều chỉnh, nguyên nhân điều chỉnh và kỳ kê khai của hóa đơn gốc để thực hiện chính xác.

1. Quy định kê khai hóa đơn điều chỉnh trước ngày 01/07/2026

Trước ngày 01/07/2026, việc xử lý và kê khai hóa đơn điều chỉnh cho hóa đơn có sai sót được thực hiện theo Khoản 13 Điều 1 Nghị định 70/2025/NĐ-CP.

Đối với hóa đơn điều chỉnh giảm do hóa đơn điện tử đã lập có sai sót, cả bên bán và bên mua thực hiện khai bổ sung vào kỳ phát sinh hóa đơn bị điều chỉnh.

Đối với hóa đơn điều chỉnh giảm do chiết khấu thương mại, bên bán kê khai tại kỳ phát sinh hóa đơn điều chỉnh, còn bên mua kê khai tại kỳ nhận được hóa đơn điều chỉnh. Trường hợp phát sinh hàng bán bị trả lại, doanh nghiệp thực hiện kê khai theo quy định tương ứng với nghiệp vụ thực tế.

Trong đó, kỳ phát sinh được xác định dựa trên ngày lập hóa đơn, từ đó xác định hóa đơn thuộc tháng hoặc quý nào. Hóa đơn bị điều chỉnh được hiểu là hóa đơn gốc có sai sót và kỳ phát sinh của hóa đơn này chính là kỳ lập hóa đơn gốc.

2. Quy định áp dụng từ ngày 01/07/2026

Kể từ 01/07/2026, Nghị định 70/2025/NĐ-CP được thay thế bởi Nghị định 254/2026/NĐ-CP. Tuy nhiên, trường hợp hóa đơn điều chỉnh do hóa đơn có sai sót không được hướng dẫn cụ thể về cách kê khai trong Nghị định 254/2026/NĐ-CP.

Ngày 30/06/2026, Bộ trưởng Bộ Tài chính ban hành Thông tư 91/2026/TT-BTC hướng dẫn Luật Quản lý thuế và Nghị định 254/2026/NĐ-CP. Thông tư này quy định việc xử lý, kê khai đối với một số trường hợp như chiết khấu thương mại, hàng bán bị trả lại, giảm giá và điều chỉnh giá trị sau quyết toán.

Đối với hóa đơn điều chỉnh được lập để xử lý hóa đơn có sai sót, việc kê khai được thực hiện theo quy định chung tại Điều 12 Nghị định 252/2026/NĐ-CP, Phụ lục II Thông tư 89/2026/TT-BTC và Khoản 6 Điều 23 Nghị định 181/2025/NĐ-CP.

3. Cách kê khai hóa đơn điều chỉnh cho hóa đơn có sai sót

Việc kê khai cần phân biệt trường hợp hóa đơn điều chỉnh được lập cùng kỳ hoặc khác kỳ với hóa đơn gốc.

Trường hợp hóa đơn điều chỉnh và hóa đơn gốc cùng kỳ

Nếu ngày lập hóa đơn điều chỉnh và ngày lập hóa đơn bị điều chỉnh cùng thuộc một kỳ kê khai thì cả bên bán và bên mua thực hiện kê khai hóa đơn gốc và hóa đơn điều chỉnh trong cùng kỳ đó.

Đối với hóa đơn điều chỉnh tăng, phần giá trị điều chỉnh được kê khai dương. Ngược lại, hóa đơn điều chỉnh giảm được kê khai âm.

Nếu hóa đơn chỉ điều chỉnh những thông tin không làm thay đổi giá trị tiền hàng hoặc tiền thuế, chẳng hạn như tên hàng hóa, dịch vụ, đơn vị tính hoặc mã số thuế người mua, thì không phát sinh số liệu tiền để kê khai.

Trường hợp hóa đơn điều chỉnh khác kỳ với hóa đơn gốc

Khi hóa đơn điều chỉnh được lập ở kỳ khác với kỳ phát sinh hóa đơn có sai sót, cách xử lý của bên bán và bên mua có điểm khác nhau.

Đối với bên bán, hóa đơn điều chỉnh phải được kê khai bổ sung về kỳ phát sinh hóa đơn bị điều chỉnh, tức kỳ lập hóa đơn gốc có sai sót.

Nếu tại thời điểm lập hóa đơn điều chỉnh, doanh nghiệp chưa nộp tờ khai của kỳ có hóa đơn sai sót thì có thể kê khai hóa đơn gốc và hóa đơn điều chỉnh ngay trên tờ khai của kỳ đó.

Nếu tờ khai của kỳ có hóa đơn sai sót đã được nộp, doanh nghiệp thực hiện kê khai bổ sung KHBS để điều chỉnh số liệu của kỳ gốc.

4. Cách kê khai đối với bên mua

Đối với bên mua, khi hóa đơn điều chỉnh khác kỳ với hóa đơn gốc, cần xem xét việc đưa hóa đơn điều chỉnh về kỳ có hóa đơn sai sót sẽ làm thay đổi nghĩa vụ thuế như thế nào.

Nếu việc điều chỉnh làm tăng số thuế GTGT phải nộp hoặc làm giảm số thuế được hoàn, bên mua phải thực hiện tờ khai bổ sung KHBS tại kỳ phát sinh hóa đơn có sai sót.

Ngược lại, nếu việc điều chỉnh làm giảm số thuế phải nộp hoặc chỉ làm thay đổi số thuế GTGT còn được khấu trừ chuyển sang kỳ sau thì bên mua được kê khai hóa đơn điều chỉnh vào kỳ nhận được hóa đơn điều chỉnh, không phải thực hiện khai bổ sung kỳ gốc.

5. Kê khai hóa đơn điều chỉnh do chiết khấu, trả lại hàng và giảm giá

Ngoài trường hợp điều chỉnh hóa đơn có sai sót, doanh nghiệp còn có thể phát sinh hóa đơn điều chỉnh do chiết khấu thương mại, hàng bán bị trả lại, giảm giá hoặc điều chỉnh giá trị sau quyết toán.

Theo quy định tại Thông tư 91/2026/TT-BTC, đối với những hóa đơn được lập trong trường hợp hàng hóa, dịch vụ ban đầu không có sai sót nhưng sau đó giá trị hoặc khối lượng thực tế thay đổi theo quyết toán hoặc kết luận của cơ quan có thẩm quyền, người bán lập hóa đơn mới cho phần chênh lệch.

Phần điều chỉnh giảm được thể hiện bằng số âm, còn phần điều chỉnh tăng được ghi bằng số dương, phù hợp với nghiệp vụ kinh tế phát sinh.

Đối với chiết khấu thương mại căn cứ vào số lượng hoặc doanh số, khoản chiết khấu có thể được điều chỉnh trên hóa đơn của lần mua cuối cùng, kỳ tiếp theo hoặc lập hóa đơn điều chỉnh kèm bảng kê các hóa đơn liên quan.

Trường hợp hàng bán bị trả lại, người bán lập hóa đơn điều chỉnh, trừ trường hợp hai bên có thỏa thuận để người mua lập hóa đơn trả lại hàng. Các bên cần lưu giữ đầy đủ hồ sơ, chứng từ liên quan để chứng minh nghiệp vụ khi cơ quan có thẩm quyền yêu cầu.

Đối với những trường hợp thuộc nhóm này, người bán kê khai vào kỳ phát sinh hóa đơn điều chỉnh, còn người mua kê khai vào kỳ nhận được hóa đơn điều chỉnh.

Như vậy, khi thực hiện Cách kê khai hóa đơn điều chỉnh tăng, giảm 2026 mới nhất, doanh nghiệp trước hết cần xác định rõ hóa đơn được điều chỉnh do sai sót hay do phát sinh thay đổi về giá trị giao dịch như chiết khấu, trả lại hàng, giảm giá, quyết toán. Đồng thời, cần kiểm tra thời điểm lập hóa đơn điều chỉnh là cùng kỳ hay khác kỳ với hóa đơn gốc để lựa chọn đúng kỳ kê khai và trường hợp có phải thực hiện kê khai bổ sung KHBS hay không.
Qua những nội dung trên, có thể thấy Cách kê khai hóa đơn điều chỉnh tăng, giảm 2026 mới nhất cần được thực hiện dựa trên từng trường hợp cụ thể, đặc biệt là thời điểm lập hóa đơn điều chỉnh, kỳ phát sinh hóa đơn gốc và ảnh hưởng đến số thuế GTGT phải nộp. Việc xác định đúng hóa đơn điều chỉnh tăng, giảm, kê khai dương hoặc âm và thực hiện kê khai bổ sung KHBS khi cần thiết sẽ giúp doanh nghiệp hạn chế sai sót trong quá trình thực hiện nghĩa vụ thuế. Nếu muốn củng cố kiến thức và nâng cao kỹ năng thực tế, bạn có thể tham khảo khóa học kế toán thực hành để được hướng dẫn nghiệp vụ cụ thể. Doanh nghiệp cũng có thể sử dụng dịch vụ rà soát sổ sách kế toán của Kế Toán Minh Việt nhằm kiểm tra và hoàn thiện hệ thống sổ sách, chứng từ. Bên cạnh đó, người lao động nên tìm hiểu thêm Cách làm cam kết thu nhập 08/CK-TNCN không bị khấu trừ thuế để thực hiện đúng quy định về thuế thu nhập cá nhân.

Các bài viết liên quan